در این قسمت سعی می شود که اطلاعات کاملی راجع به استرس، عوامل به وجود آورنده، و راههای درمان آن برای استفاده کاربران ارائه شود.
استرس عبارت است از واکنشهای فیزیکی، ذهنی و عاطفی که در نتیجه تغییرات و نیازهای زندگی فرد، تجربه میشوند. تغییرات میتوانند بزرگ یا کوچک باشند. پاسخ افراد به تغییرات زندگی متفاوت است. استرس مثبت میتواند یک انگیزش دهنده باشد در حالی که استرس منفی میتواند در زمانی که این تغییرات و نیازها، فرد را شکست میدهند، ایجاد شود.
اولین بررسی مفهومی در خصوص جنبه های منفی استرس در انسان توسط فیزیولوژیست بزرگ فرانسوی دکتر کلود برنارد صورت گرفت. وی این بررسی را اصول تعادل پویا نامید . در تعادل پویا ، ثبات در محیط داخلی بدن ، برای بقا ضروری است.به گفته وی : تغییرات در محیط خارجی یا نیروهای خارجی که توازن محیط داخلی بدن را تغییر می دهند سبب واکنش برای حفظ شرایط داخلی جهت ایجاد آرامش و زنده مانده می شود . نمونه هایی از نیروهای خارجی عبارتند از : دما ، غلظت اکسیژن در هوا ، مصرف انرژی ، و حضور شکارچیان ( عوامل خطر انسانی و حیوانی ). علاوه بر این ، بیماری و عوامل تنش زا نیز بر تعادل پویا در انسان و حفط محیط داخلی بدن تاثیر گذارند .
• احساس افسردگى، بدخلقى، گناه، خستگى.
• سردرد، دل درد، اختلال خواب.
• خنديدن و گريه كردن بى دليل.
• سرزنش كردن ديگران به خاطر چيزهاى ناخوشايندى كه برايتان اتفاق مىافتد.
• فقط جنبه منفى چيز ها را ديدن.
شناسایی استرس مداوم و آگاه شدن از اثرات آن بر زندگی ما ، برای کاهش اثرات زیان آور آن کافی نیست. همانطوری که منابع زیادی برای استرس وجود دارد، امکانات بسیاری هم برای اداره آن وجود دارد. ولی آنچه بدان نیازمندیم، تلاش برای تغییر است، تغییر منبع استرس و یا تغییر واکنش نسبت به آن منبع. برای این منظور چه کار میتوانید انجام دهید؟
يك واكنش عمومى به استرس انتقاد از خويش است. حتى ممكن است آنقدر احساس ناراحتى بكنيد كه هيچ چيز دلخوشكنندهاى در زندگى نيابيد و زندگى كاملاً بى رحم و خشن به نظر بيايد.
استرس يا فشار رواني نيرويي است كه چون فشار آن بر هر قسمتي از بدن وارد شود كار آن را مختل مي كند و زمينه استرس را در انسان فراهم مي آورد. هر عملي كه موجب برهم خوردن تعادل رواني انسان و تغييرات سريع احساسي عاطفي ، خلقي، رفتاري شود، استرس زاست. هم چنين عدم توانايي در برقراري ارتباط با ديگران، احساس خود كم بيني، ترس از اظهار وجود، از دست دادن اعتماد به نفس و نوميدي استرس زاست.
يک تعريف معقول از استرس روشن مي کند که استرس همان کار و مسووليت زياد يا انتظارات بيش ازحد از شما نيست. اگر استرس همين چيزها بود، امکان نداشت کسي اين کارها را بدون استرس انجام دهد، حال آن که خيلي از افراد کارهاي زياد را بدون ذره اي استرس به پايان مي رسانند.
از خود بپرسيد چه کاري لازم است که انجام دهم، ميتوانم آن را انجام دهم و براي بهتر انجام دادن آن چه کارهايي بايد بکنم و کمک خواستن از ديگران را در صورت نياز فراموش نکنيد.حفظ آرامش: ده تا بيست دقيقه استراحت ذهني ميتواند براي از سر گذراندن يک استرس شديد به شما کمک زيادي کند. ضمن اينکه تحمل شما را نيز افزايش ميدهد. از هر وسيلهاي براي کسب آرامش از گوش کردن به موسيقي تا استراحت و فکر کردن به چيزهاي خوب و لذتبخش بهره ببريد.
استرسور ( عامل ایجاد کننده استرس ) علاوه بر اثرات رواني ، اثرات و پيامدهاي جسمي متعددي نيز دارد . هيچ عضو يا ارگاني از بدن از اثرات استرسورها مصون نيست . استرسور مي تواند روي هر دستگاهي از بدن اثرات زيانبار داشته باشد . بعضي از اين اثرات زودگذر است . مثلاَ وقتي شما دراثر شنيدن خبر ناراحت كننده اي دچار استرس مي گرديد ممكن است به عنوان مثال فشار خون شما بالا رفته ، تعداد نبض افزايش پيدا مي كند ، احساس تپش قلب نمائيد ، احساس ناراحتي در ناحيه معده داشته و دچار سر گيجه ، سردرد ، تعريق و لرزش گرديد .
چرا عده اي از افراد در مقابله با حوادث و مشكلات ، مقاومت رواني بيشتري دارند و بر عكس برخي به آساني تسليم مشكلات زندگي شده و در مقابله با حوادث احساس شكست دارند ؟
بنابراين گزارش، برعكس فعاليت هاي جسمي مداوم از طريق انجام براي مثال دو، شنا، دوچرخه سواري و پياده روي قلب و عروق قلبي را از بيماري حفظ مي كند و باعث كاهش چربي خون، قند خون و فشار خون شده و با اتساع عروق خوني توانايي ذخيره سازي قلب را افزايش داده و باعث كاهش اشتها مي شود كه خود عاملي براي كاهش وزن محسوب مي شود.
عوامل تنش زاى بيرونى منجر به ظهور استرس در افراد مى شود. ميزان استرس در افراد با شرايط، سن و جنسيت متغير است تا جايى كه تمامى افرادى كه شرايط اقتصادى، اجتماعى و خانوادگى مشابهى داشته و عوامل تنش زاى يكسانى را متحمل مى شوند، لزوماً يكسان پاسخ نمى دهند. بسته به تجربيات گذشته فرد، آرامش درونى و نوع روش مقابله اى كه فرد برمى گزيند. استرس مى تواند با درجه بندى متفاوت در افراد تظاهر پيدا كند. تظاهراتى كه به صورت اضطراب، بى قطعى و تشنج در محيط هاى كار، عدم تمركز و فراموشى، واكنش هاى روان تنى (نظير سردرد) قابل مشاهده است.
تحقيقات مشخص كرده اند استرس ها مى توانند باعث انتقال ژن هاى معيوب يا سالم شوند اما در بيشتر موارد با جهش ژن هاى معيوب روبرو هستيم كه جا دارد در اين زمينه در كشور خود ما تحقيقات بيشترى انجام شود.
یک بررسی کنترل شده پژوهشگران استرالیایی در موشهای آزمایشگاهی که در ابتدای زندگی به آنها ضربههای آسیبزننده وارد شده بود و رفتارهای افسردگی و اضطراب همچنان از خود بروز میدادند، نشان داد در موشهایی که با غذاهای حاوی پیه خوک مانند کیک یا پای تغذیه میشدند، میزان استرس آنها به حد معمول باز میگشت.
استرس يكي از معضلات جامعه امروزي محسوب مي شود و استرس درماني كه ايجاد مي شود يكي از تركيبات سيستولين ها مثل اينترلوكبين 1 و اينترلوكين فاكتور نكروز تومور و پروفئين ها بدن شروع به تجزيه شدن مي كنند كه هرچه شدت استرس زياد باشد مقدار B پروتئين دفعي بدن زياد است.
درگیری در فعالیتهای بیش از حد در مدرسه و بیرون از آن.
ناکافی بودن زمان بازی.
جنگ و دعوای مکرر والدین و سازش نداشتن آنها با هم.
دیدن تصاویر خشونتآمیز در تلویزیون در مورد جنگ، تروریسم و بلایای طبیعی.
اجتناب از عصبانيت و خصومت .
استفاده از دوش آب سرد در مواقع معيني در طول هفته براي استفاده از اوقات فراغت به نحو مطلوب .
كارهاي هنري مورد علاقه .
تفريح و گردش در وقت مناسب .
گفتگوي دوستانه و محبت آميز با اعضاي خانواده .
مشورت با ديگران و اجتناب از تصميم گيريهاي عجولانه و فردي .
اوقاتي را به خود – فقط خود – اختصاص دادن .
با رعايت دقيق قوانين و مقررات راهنمائي ورانندگي ، ميزان حوادث رانندگي كاهش مي يابد و خطر وقوع حادثه براي فردي كه بيشترين رعايت مقررات را مي كند ، بسيار ناچيز است . استرس هاي مربوط به حوادث رانندگي شامل: آسيب ديدگي ، قطع عضو ، خسارت مادي ، آسيب و يا فوت آشنايان و وابستگان ، شاهد صحنه تصادف بودن و يا شاهد مرگ ديگري بودن است .
توانايي كنترل استرس در محيط كاري ميتواند طعم موفقيت را در زمان نااميدي و شكست به ما بچشاند. ميدانيد كه احساسات افراد به راحتي به ديگران منتقل شده و بنابراين استرس ميتواند بر كيفيت ارتباط شما با ديگران تاثير بگذارد. راهكارهاي مثبت و مناسب براي مقابله با استرس به معناي تاثيرگذاري مثبت بر محيط اطراف خود و تاثيرپذيري كمتر از شرايط ياس و نااميدي است.
نارضایی از خود و زندگی.
خشم و خصومت.
مشکلات در روابط با دیگران.
افت سلامت جسمی.
وابستگی به مواد روانگردان.
به او کمک کنید تا استرساش را با انجام کارهایی مانند دوچرخهسواری، پیادهروی، گوشدادن به موسیقی یا نوشتن یادداشتهای روزانه تسکین بدهد.
نگذارید او به تنهایی بار استرساش را به دوش بکشد.
هنگامی که او آرام است، با او به صحبت بپردازید تا راهحلی را برای مشکلی پیدا شود که باعث استرس او شده است.
سعی کنید که احساسات او را مثبت نگه دارید- مشکلات معدودی که نتوان آنها را حل کرد، و استرس تنها واکنشی موقتی است
در زندگی روزانه بسیاری از مردم حساسیتهای بیش از اندازه، محرومیتها و استرسهای محیطی، موجب تنش های جسمی و روانی مزمن میگردد که در طول روزها، ماهها و سالها بر سلامتی آنها تأثیر میگذارد. نیازهای تغذیه ای همچنین از استرسهای حاد ناشی از عفونتها، سوختگیها، جراحات، شکستگی استخوانها و سایر بیماریها و صدمات و آشفتگی ناگهانی در تعادل عاطفی تأثیر میپذیرد.
اختلال استرس پس از ضربه(PTSD) يك عارضه رواني است كه در آن فرد پس از قرار گرفتن در معرض حادثهاي بسيار دردناك يا تكان دهنده مرتبا آن را در دهن خود دوباره تجربه ميكنند.
رخدادهای زيادى در زندگى روى مىدهد، پس احساس شكست و ياس امری اجتنابناپذیر خواهد بود. چيزهايى هستند كه شما نمىتوانيد كنترل كنيد و نااميدكنندهترين بخش قضیه هم همین است.
غذاها می توانند از راه های مختلفی بر میزان استرس تاثیر بگذارند. مثلا بعضی غذاها باعث افزایش سطح سروتونین(ماده شیمیایی که در مغز باعث ایجاد آرامش می شود) در خون می شوند. بعضی غذاهای دیگر باعث کاهش سطح هورمون های کورتیزول و آدرنالین(هورمون هایی که در بدن باعث ایجاد استرس می شوند) می شوند. همچنین بعضی غذا ها نیز با تقویت سیستم ایمنی و کاهش فشار خون، بدن را ازعوارض استرس در امان نگه می دارند. آیا شما غذاهای ضد استرس را می شناسید؟